Ze liggen samen op de bank, elk met een telefoon. Hij ziet dat zij een foto van haar ex heeft geliket. Zij ziet dat hij al een uur reels kijkt terwijl ze iets wilde vertellen. Geen van beiden zegt er iets van. Een uur later is er ruzie over iets heel anders.
Een derde partij in de relatie
De smartphone is in veel relaties een stille aanwezigheid geworden. Hij ligt op tafel bij het eten, op het nachtkastje en in de hand tijdens gesprekken. Psychologen hebben er een term voor bedacht: phubbing, een samentrekking van phone en snubbing. Het betekent iemand negeren ten gunste van je telefoon. Wie dat regelmatig ervaart, voelt zich minder gezien. Hoe social media in je relatie doorwerkt, merk je vaak pas als het al een patroon is geworden.
Jaloezie en vergelijken
Sociale media maken zichtbaar wat vroeger onzichtbaar bleef. Wie je partner volgt, wie reageert op zijn foto’s, met wie ze appt. Dat geeft voeding aan jaloezie, ook als er niets aan de hand is. Een like is een kleine handeling, maar in een relatie waar het vertrouwen al wankelt, kan het voelen als bewijs.
Dan is er het vergelijken. Op Instagram zie je stellen op een strand in Bali, bij een romantisch diner of met een perfect ingerichte woonkamer. Je eigen relatie, met de afwas en de discussie over wie de kinderen ophaalt, steekt daar grauw bij af. Dat de foto’s een selectie zijn, weet je wel. Toch werkt het vergelijken door.
Controle en wantrouwen
In sommige relaties wordt de telefoon een middel om de ander te controleren. Berichten lezen, locaties volgen, wachtwoorden eisen. Wie dat doet, zegt vaak dat het uit liefde of bezorgdheid is. In de praktijk vergroot het het wantrouwen eerder dan dat het vermindert. Elke check levert een nieuwe vraag op.
Bij stellen die in een scheiding zitten of erover nadenken, komt daar nog iets bij. Berichten op sociale media over de ex, de nieuwe partner of de kinderen kunnen escaleren en zelfs in een juridische procedure terechtkomen.
Afspraken maken
Een paar duidelijke afspraken voorkomen veel spanning. Geen telefoons aan tafel. Geen telefoon in bed, of in elk geval niet het eerste en laatste half uur van de dag. Bespreek wat voor jullie wel en niet oké is: blijf je bevriend met een ex online, deel je foto’s van elkaar of de kinderen, wie heeft toegang tot welk account?
Het gaat er niet om dat de een de ander regels oplegt. Het gaat erom dat jullie dezelfde verwachtingen hebben. Veel ruzies ontstaan doordat de een iets normaal vindt wat voor de ander een grens is.
Praat over wat je voelt
Achter een ruzie over een like zit meestal een andere vraag. Ben ik nog belangrijk voor je? Zie je me nog staan? Die vraag stellen is lastiger dan boos worden over een foto, maar het leidt tot een beter gesprek.
Lukt het niet om er samen uit te komen, dan kan een relatietherapeut helpen om die onderliggende vragen boven tafel te krijgen. Meer achtergrond over gedrag, emoties en relaties vind je op Praktische-psychologie.nl. Een avond zonder telefoons is een goed begin, en het kost niets.